Investing.com – ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Doğu’daki savaşın gidişatına ilişkin yaptığı son açıklamalar, piyasalardaki belirsizliği derinleştirerek Perşembe günü küresel çapta sert satış dalgasına neden oldu. Trump’ın çatışmanın sona ermesine yönelik net bir takvim sunmaması ve askeri operasyonların önümüzdeki haftalarda şiddetlenebileceği sinyalini vermesiyle birlikte hisse senetleri değer kaybederken, petrol fiyatları ve dolar endeksi yükselişe geçti.
Yatırımcılar, ABD Başkanı’nın askeri hedeflere ulaşıldığı ve savaşın bitmek üzere olduğu yönündeki iddialarını ikna edici bulmazken, İran’a yönelik operasyonların devam edeceği beklentisi piyasalardaki savunma pozisyonlarını artırdı. Özellikle Hürmüz Boğazı’nın ne zaman açılacağına dair bir açıklama yapılmaması, Haziran vadeli Brent petrol fiyatlarını %5 oranında yukarı çekerek varil başına 108 dolara taşıdı. Asya ekonomileri için hayati öneme sahip olan enerji güzergahının kapalı kalması, arz kesintilerine dair endişeleri en üst seviyeye çıkardı.
Bunları biliyor musunuz?
ProTips içgörüsüne tıkladığınızda ilgili rakip karşılaştırmaları ve temel verilerle neden önemli olduğunu anında açabilirsiniz.
InvestingPro’ya Şimdi Abone Ol
Borsalarda sert düşüş ve enerji arzına yönelik belirsizlikler
Küresel piyasa uzmanları, Trump’ın konuşmasının ardından piyasanın beklediği netlikten yoksun kaldığını ve bu durumun risk iştahını baltaladığını ifade ediyor. İki veya üç hafta daha sürecek askeri eylem beklentisinin yanı sıra kara harekatı seçeneğinin masada kalması ve altyapı tesislerine yönelik tehditlerin sürmesi, borsalarda büyük kayıpları beraberinde getirdi. ABD endeks vadeli işlemleri %1’in üzerinde gerilerken, Avrupa piyasalarında kayıplar %1,5’i aştı; Asya tarafında ise Japonya Nikkei endeksi %12,4, Güney Kore Kospi endeksi ise %4,47 oranında değer kaybetti.
Stratejistler, piyasalar için en kritik konunun Hürmüz Boğazı’nın durumu olduğunu ancak ABD yönetiminden gelen mesajların bu geçidin yakın zamanda açılmayacağına işaret ettiğini belirtiyor. Trump’ın ABD’nin bu petrol güzergahına ihtiyacı olmadığını ve boğazın ancak çatışma bittiğinde doğal yollarla açılacağını dile getirmesi, enerji koridorundaki tıkanıklığın bir süre daha devam edeceği algısını güçlendirdi. Bu durum, özellikle petrol ithalatçısı ülkeler ve küresel nakliye sektörü üzerindeki maliyet baskısını artırıyor.
Körfez ülkelerinden Hürmüz Boğazı’nı baypas edecek yeni hamleler
Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin ABD ve İran arasındaki gerilim nedeniyle kesintiye uğraması, bölgedeki enerji üreticisi ülkeleri alternatif güzergahlar aramaya itti. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi Körfez ülkelerinin liderleri, ham petrolü Kızıldeniz üzerinden dünya pazarlarına ulaştıracak yeni boru hatları ve ihracat terminalleri üzerinde çalışmaya başladı. Bu kapsamda, mevcut Doğu-Batı boru hattının kapasitesinin genişletilmesi ve Abu Dabi’nin Fujairah hattına ek seçenekler eklenmesi gündemin ilk sıralarına yerleşti.
Yeni planlar arasında Suudi Arabistan’ın Neom projesine entegre tesisler de dahil olmak üzere Kızıldeniz kıyısında stratejik ihracat terminalleri inşa edilmesi yer alıyor. Washington yönetiminin, enerji güvenliğinin sağlanması konusunda bölge ülkelerinin kendi sorumluluklarını üstlenmesi gerektiğine dair mesajları, bu projelerin hayata geçirilme sürecini hızlandırdı. Körfez hükümetleri, Hürmüz Boğazı’na olan bağımlılığı azaltarak küresel enerji akışını daha güvenli hale getirmeyi amaçlıyor.
